Wie iemand ziet verdrinken, zal instinctief willen helpen. Toch kan een drenkeling in paniek zich aan de eerste persoon die in de buurt komt vastklampen. Daardoor kan ook de helper onder water worden getrokken. Zelfs iemand met een zwemdiploma is niet automatisch voorbereid op sterke stroming, hoge golven of een paniekerige drenkeling.
De belangrijkste stap is daarom om direct 112 te bellen. Geef zo nauwkeurig mogelijk door waar het slachtoffer zich bevindt en houd de drenkeling voortdurend in het zicht. Blijf, als dat kan, op de kant en volg de aanwijzingen van de meldkamer. Volgens het Rode Kruis moet iemand alleen zelf het water ingaan als er geen veiliger alternatief beschikbaar is en de redder daarvoor voldoende getraind is.
Probeer de drenkeling vanaf de kant te helpen met een voorwerp dat blijft drijven. Denk aan een reddingsboei, een touw, een stok, een strandbal of een ander drijfmiddel. Gooi het voorwerp naar het slachtoffer en praat rustig. Zeg dat hulp onderweg is en vraag de drenkeling om kalm te blijven en het drijfmiddel vast te houden.
Wanneer meerdere mensen aanwezig zijn, kunnen zij hulpdiensten waarschuwen, een AED halen en de plek vrijhouden. In sommige situaties kan een menselijke ketting worden gevormd, waarbij mensen elkaar stevig vasthouden. Dit is alleen verstandig wanneer de omstandigheden veilig zijn en er geen risico bestaat dat meerdere personen tegelijk worden meegesleurd.
Is de drenkeling uit het water gehaald, controleer dan of diegene reageert en normaal ademt. Bel 112 wanneer dat nog niet is gebeurd. Als het slachtoffer bewusteloos is en niet normaal ademt, begin dan met reanimeren en volg de instructies van de meldkamer. Het Rode Kruis adviseert bij een verdrinking eerst vijf beademingen te geven en daarna de reanimatie voort te zetten met borstcompressies en beademingen.
Een slachtoffer dat wel ademt, moet warm worden gehouden in afwachting van professionele hulp. Verwijder natte kleding als dat veilig kan en gebruik een deken of jas. Blijf bij de drenkeling en let goed op veranderingen in de ademhaling of het bewustzijn.
Vorig jaar overleden in Nederland honderd mensen door verdrinking, zo meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek. De meeste incidenten vonden plaats in sloten, rivieren, kanalen of grachten. Het belangrijkste advies blijft daarom: help, maar breng jezelf niet in gevaar. Bel 112, blijf op de kant en gebruik een drijfmiddel wanneer dat mogelijk is.